Pesquisar este blog

domingo, 5 de abril de 2026

Yoma 39ab a mesjaństwo Chrystusa: teologiczna interpretacja zaniku znaków w Świątyni

Tradycja chrześcijańska utrzymuje, iż ustanie kultu starotestamentowego stanowi świadectwo prawdziwości mesjańskiej godności Chrystusa. Sam Talmud wypowiada się w sposób szczególnie wymowny na temat zaniku znaków cudownych w Świątyni w okresie, który zbiega się z Męką i Zmartwychwstaniem Chrystusa. Fundamentalne dzieło doktryny rabinicznej przyznaje, że na kilka dziesięcioleci przed zburzeniem Drugiej Świątyni tradycyjne znaki cudowne Starego Przymierza ustały — a nawet przybrały charakter złowróżbny. Trudno nie dostrzec w tym swoistego potwierdzenia tezy o wypełnieniu Starego Przymierza w Chrystusie.

Kwestia zaniku cudownych znaków Starego Testamentu — które uprzednio wskazywały na szczególne błogosławieństwo Boga nad ludem wybranym — zostaje podjęta w istotnym fragmencie Talmudu, mianowicie w traktacie Yoma, zawierającym szczegółowy opis rytuałów Jom Kippur w okresie funkcjonowania Świątyni. W analizowanym fragmencie (39 ab) odnajdujemy relację dotyczącą ustania znaków cudownych, które tradycyjnie towarzyszyły tym obrzędom.

Zgodnie z przekazem talmudycznym, wspomniane znaki przestały się pojawiać około czterdziestu lat przed zburzeniem Drugiej Świątyni — a więc około roku 30 n.e. — co odpowiada chronologii Męki i Zmartwychwstania Chrystusa przyjmowanej w tradycji chrześcijańskiej. Analiza symboliki tych zjawisk prowadzi do wniosku, iż ich zanik może być interpretowany jako znaczące potwierdzenie roli Jezusa jako jedynego Zbawiciela.

Traktat Yoma odnotowuje również zmianę, jaka zaszła w obrębie rytuału losowania. Jego istotą było przeznaczenie dwóch zwierząt do odmiennych funkcji kultowych: jedno składano w ofierze Bogu, drugie zaś pełniło funkcję kozła ofiarnego. Rozstrzygnięcie ich przeznaczenia dokonywało się poprzez losowanie — kapłan wkładał rękę do urny i wyciągał dwa losy.

W okresie sprawowania urzędu przez arcykapłana Szymona Sprawiedliwego (ok. 300–200 p.n.e.) los przeznaczony dla ofiary składanej Bogu konsekwentnie znajdował się w prawej ręce kapłana, co interpretowano jako znak pomyślności i boskiego błogosławieństwa. W późniejszym okresie zjawisko to uległo osłabieniu. Jednakże na czterdzieści lat przed zburzeniem Świątyni los ofiarny zaczął pojawiać się w lewej ręce arcykapłana — co uznano za omen o charakterze złowróżbnym.

Szczególnie doniosłe znaczenie przypisuje się także ustaniu tzw. cudu czerwonej wstęgi. Zgodnie z tradycją liturgiczną, czerwoną wstęgę przywiązywano do głowy zwierzęcia przeznaczonego dla Azazela. Kapłan wyznawał nad nim grzechy ludu, po czym zwierzę odprowadzano na pustynię na śmierć. Według relacji zawartej w Yomie wstęga ta w sposób cudowny zmieniała barwę na białą po dokonaniu obrzędu, symbolizując odpuszczenie grzechów. Około roku 30 n.e. zjawisko to jednak ustało.

Ponadto traktat Yoma odnotowuje, iż drzwi Świątyni zaczęły samoczynnie się otwierać, co interpretowano jako znak o charakterze złowróżbnym. Obrzęd ich otwierania i zamykania stanowił istotny element liturgii świątynnej; jednakże na czterdzieści lat przed zburzeniem Świątyni zjawisko ich samoczynnego otwierania się zostało uznane przez rabinów za zapowiedź upadku kultu.

Zgodnie z przekazem Yomy, w okresie związanym z odrzuceniem Mesjasza przez lud uprzednio wybrany ustało również cudowne podtrzymywanie płomienia w zachodnim ramieniu menory. Lampa ta, usytuowana najbliżej Miejsca Świętego, była znakiem obecności Boga pośród Izraelitów. Jej przedłużony płomień symbolizował przyjęcie ofiar przez Boga, a także służył do ponownego zapalania pozostałych lamp. Po wydarzeniach związanych z Chrystusem zjawisko to ustało — płomień gasł w krótkim czasie po zapaleniu.

Zanik wszystkich wymienionych znaków stanowi z jednej strony świadectwo — odnotowane w Talmudzie — wygaśnięcia skuteczności kultu świątynnego, z drugiej zaś może być interpretowany jako wymowne potwierdzenie autentyczności nauczania Chrystusa. Jezus Chrystus jawi się w tej perspektywie jako ofiara przebłagalna za grzechy, a wiara w Jego przyjście stanowi istotę obietnic i błogosławieństw Starego Testamentu.

Źródło: sefaria.org

Nenhum comentário:

Postar um comentário